Direct naar content

Jongeren en hun geld

Jongeren en hun geld

Op de dag dat jongeren 18 jaar worden, zijn ze voor de wet financieel zelfstandig. Bij de meeste jongeren verloopt dat zonder al te veel gedoe. Maar er zijn ook veel jongeren voor wie financieel zelfstandig worden een enorm grote stap is. Voor hen is ondersteuning noodzakelijk, om geldproblemen te voorkomen.

  • Relevantie

    Jongeren moeten kunnen opgroeien zonder financiële problemen en met dezelfde financiële kansen. Financiële problemen belemmeren het welzijn van jongeren en jongvolwassenen.

  • Actualiteit

    We zien dat veel jongeren op hun 18e nog niet financieel redzaam zijn, terwijl ze voor de wet wel financieel zelfstandig zijn. Vanaf die leeftijd nemen schulden toe. Jongeren zonder vangnet zijn extra kwetsbaar.

  • Onze focus

    We willen schulden bij jongeren voorkomen en verminderen. Ze moeten zich financiële vaardigheden kunnen aanleren en de kansen op geldproblemen moeten kleiner worden.

Feiten en cijfers

  • 400.000
    jongeren tussen de 18 en 26 jaar hebben ernstige geldproblemen.
    [Bron: Nibud (2020)]
  • 70%
    toename van het aantal jongeren onder de 24 jaar met schulden in de afgelopen vijf jaar.
  • één op de drie mbo'ers laat meer dan €1.000 per jaar liggen doordat ze geen zorgtoeslag aanvragen.
    [Bron: Nibud (2021)]

Ingrijpende veranderingen

Vanaf hun 18e kunnen kunnen jongvolwassenen (18-27 jaar) onafhankelijk van hun ouders of verzorgers abonnementen en contracten afsluiten, geld lenen, studiefinanciering regelen en toeslagen aanvragen. Van de ene op de andere dag hebben alleen zijzelf nog toegang tot hun bank- en spaarrekeningen en kunnen ze in de vorm van rood staan en creditcards over meer geld beschikken dan ze daadwerkelijk hebben.

Niet iedere jongere (12-18 jaar) heeft omgaan met geld vanzelfsprekend meegekregen, hulp is niet altijd dichtbij en informatie over geldzaken is voor sommige jongeren lastig te begrijpen. Dat maakt ze kwetsbaar. Ook hebben jongeren en jongvolwassenen vaker wisselende inkomsten en minder vaak een vast contract.

Jongeren en jongvolwassenen zijn gevoelig voor verleidingen. Op social media is bijvoorbeeld veel positieve aandacht voor ‘snel geld maken’ met cryptomunten. Jongeren stappen vaker dan eerst in deze vorm van beleggen, zonder voldoende kennis van zaken.

Het Nibud pleit voor

  • Structurele educatie

    Financiële educatie moet structureel deel uitmaken van het onderwijscurriculum, zodat jongeren onafhankelijk van hun thuissituatie met voldoende bagage hun financiële zelfstandigheid tegemoet gaan.

  • Minder complexe systemen

    Het regelen van studiefinanciering, toeslagen en het doen van belastingaangifte is lastig voor veel jongeren en jongvolwassenen. Vereenvoudigde systemen kunnen financiële problemen voorkomen.

  • Bevordering financiële redzaamheid

    We zien dat jongeren langer thuis blijven wonen. Ook dan is het belangrijk dat ze financieel steeds redzamer worden. Hier ligt voor ouders een mooie kans om de financiële zelfstandigheid van hun kind verder te bevorderen.

Actuele ontwikkelingen

  • Ook CPB ziet dat mbo’ers geld mislopen

    nieuwsbericht

    Volgens het CPB vraagt een kwart van de mbo-studenten hun aanvullende beurs die niet aan. Het Nibud zag eerder een soortgelijke tendens.

    Gepubliceerd op:
  • Nibud: voorstel studiefinanciering onvoldoende voor gezinnen met middeninkomens

    nieuwsbericht

    Het Nibud zou graag zien dat de aanvullende beurs beter aansluit bij wat ouders redelijkerwijs kunnen bijdragen aan de studie van hun kinderen.

    Gepubliceerd op:
  • Invoering basisbeurs voor alle studenten in hoger onderwijs

    Update

    Het kabinet wil in het studiejaar 2023-2024 de basisbeurs opnieuw invoeren voor alle studenten in het hoger onderwijs. Het kabinet heeft diverse alternatieven: in de voorkeursvariant gaat het om een bedrag van 255 euro per maand voor uitwonende studenten en 91 euro per maand voor studenten die thuis wonen. Wordt de opleiding binnen 10 jaar afgerond, dan wordt de basisbeurs  omgezet van een lening in een gift.

    Gepubliceerd op:
  • Veel Nederlanders denken dat cash geld gaat verdwijnen

    Update

    Meer dan de helft van de Nederlanders verwacht tegen 2030 bijna nergens meer met contant geld te kunnen afrekenen. Maar de meeste mensen moeten er (nog) niet aan denken, blijkt uit een onderzoek van online bank Knab. Het aantal consumenten dat nog munten en briefpapier in zijn portemonnee heeft, daalt al jaren gestaag.

    Gepubliceerd op:
  • Basisbeurs voor studenten keert terug

    Update

    De basisbeurs komt terug voor alle studenten, schrijven de coalitiepartijen in het coalitieakkoord. Ook komt er een “inkomensafhankelijke aanvullende beurs”. Het huidige sociale leenstelsel, waarbij de studenten hun beurs moeten terugbetalen, wordt afgeschaft. (ANP)

    Gepubliceerd op:
  • Nibud: Mbo’ers lopen geld mis

    persbericht

    Door de combinatie van onwetendheid over aangifte, toeslag en het moeilijke studiefinancieringsstelsel lopen veel Mbo- studenten geld mis waar zij recht op hebben.

    Gepubliceerd op:

Projecten van het Nibud

Veel van onze projecten richten zich op het cruciale moment dat jongeren 18 jaar worden. Een moment waarop ze goed moeten worden voorbereid. Daarvoor hebben we bijvoorbeeld het Geldplan Bijna 18 en de Geldwijzer Bijna 18. Scholieren tot 18 jaar kunnen terecht op scholieren.nibud.nl, waar ze veel informatie vinden over geldzaken, bijbaantjes en omgaan met geld.

We doen onderzoek onder kinderen, scholieren en studenten. Die onderzoeken voeren we met regelmaat uit, zodat we resultaten met elkaar kunnen vergelijken. Onze inzichten gebruiken we onder andere voor de doorontwikkeling van de Nibud-leerdoelen (voor kinderen van 6 tot 18 jaar).

Onze onderzoeksrapporten

  • Rapport Jongvolwassenen en beleggen (2021)

    Onderzoeksrapport

    42 procent van de 18- t/m 30-jarigen belegt, voornamelijk om vermogen op te bouwen. Dat blijkt uit onderzoek van het Nibud en de Rabobank.

  • Rapport Nibud Studentenonderzoek (2021)

    Onderzoeksrapport

    Studenten zijn afhankelijker van hun ouders geworden en daardoor minder financieel zelfstandig dan in 2017, toen het vorige studentenonderzoek plaatsvond. Ze maken zich ook meer zorgen over hun studieschuld.

  • Rapport Nibud Scholierenonderzoek 2020 (2020)

    Onderzoeksrapport

    Het Nibud onderzocht voor de 14e keer hoe scholieren in het voortgezet onderwijs omgaan met geld. Lees de resultaten van het Nibud Scholierenonderzoek 2020.

Wat kunnen jongeren en ouders zelf doen?

  • Een goede financiële opvoeding. Goede financiële opvoeding tijdens de kinderjaren zorgt voor een goede basis voor financiële zelfstandigheid na de 18e. De Financiële opvoedtest kan je helpen bij lastige dilemma’s. Vraag hulp als je financiële opvoeding lastig vindt.
  • Voorbereiden op 18 worden. Ouders kunnen hun kinderen het beste op tijd voorbereiden op hun 18e jaar. De 18e verjaardag is daarvoor eigenlijk al te laat. Een goede manier om voor te bereiden is het Geldplan Bijna 18.
  • Oefen met zelfstandigheid. Een andere goede manier om je voor te bereiden is door vóór je 18e al zelf ‘volwassenzaken’ te regelen. Bijvoorbeeld door een DigiD, ID-kaart en zorgtoeslag aan te vragen. Zo ontwikkel je vaardigheden die rond je 18e (en daarna) noodzakelijk voor je zijn. Dan kan via Doe je digiding!

Samenwerken op dit onderwerp?