Soorten leningen

Er zijn verschillende soorten leningen. Een lening wordt ook wel een krediet genoemd. Kredieten die worden afgesloten zonder onderpand worden consumptieve kredieten genoemd.

Het Nibud legt de verschillen tussen deze soorten consumptief krediet uit. Lees ook meer over geld lenen voor de aankoop van:

Lenen kost altijd geld

In onderstaande lijst staan alle soorten consumptief krediet met uitleg over de specifieke kenmerken. Er zijn veel verschillen tussen deze vormen van lenen, maar feit blijft dat lenen altijd geld kost.

Consumptief krediet wordt geregistreerd bij het Bureau Krediet Registratie. Dat betekent o.a. dat uw lening gevolgen kan hebben voor de hoogte van andere kredieten die u wilt afsluiten, waaronder een hypotheek.

31 %

van de huishoudens die lenen, leent voor een auto

Doorlopend krediet

Bij een doorlopend krediet krijgt u een kredietlimiet. Dat is het bedrag dat u maximaal mag lenen. Dit is bijvoorbeeld 10.000 euro. U kunt het hele bedrag in één keer opnemen. Bijvoorbeeld voor een grote aankoop. U mag het bedrag ook in delen opnemen.

Vanaf het moment dat u geld heeft opgenomen, begint u ook met terugbetalen. Iedere maand betaalt u minimaal 2 procent van het opgenomen bedrag. Dat is voor een deel rente, en een deel aflossing. Heeft u het hele bedrag opgenomen en weer terugbetaald? Dan kunt u weer opnieuw lenen.

Geschikt voor:

Wanneer u onregelmatig wat grotere bedragen nodig heeft, bijvoorbeeld voor een langlopende verbouwingdie u niet met een hypotheek betaalt.

Voordelen

  • Vaak is de rente op een doorlopend krediet lager dan bij andere kredietvormen.
  • U bent flexibel in het opnemen van bedragen.

Nadelen

  • De rente is variabel: de rente staat niet voor de hele looptijd vast. Wel betaalt u elke maand een vast bedrag aan rente en aflossing. Welk deel van dat bedrag aflossing is en welk deel rente, hangt af van de rentestand op dat moment.
  • U weet van tevoren niet precies hoe lang u moet afbetalen. Met het minimale bedrag bent u minstens 4 jaar aan het aflossen.
  • U moet zelf actie ondernemen als u meer per maand wilt aflossen en dus sneller van de lening af wil zijn.
  • Verleiding om krediet te blijven opnemen

Tip: Bij een doorlopend krediet is de looptijd variabel. Maar uiteindelijk moet u dit krediet ook aflossen. Het kan handig zijn om voor uzelf een streefdatum aan te houden wanneer u dat gedaan wil hebben.

Persoonlijke lening

Bij een persoonlijke lening leent u een van tevoren vastgesteld bedrag. Bij het afsluiten van de lening staan de hoogte van de rente en de looptijd vast.

Geschikt voor:

Producten met een bepaalde levensduur. De looptijd van de lening zou niet langer moeten zijn dan de levensduur van het product, zodat u het product heeft afbetaald als u het wilt vervangen.

Voordelen

  • De rente is vast. U weet zo altijd precies waar u aan toe bent.
  • De looptijd en het aflosschema ligt vast. U weet wanneer u klaar bent met aflossen.

Nadeel

  • De rente op een persoonlijke lening is meestal hoger dan de rente op een doorlopend krediet.

Rood staan

Rood staan betekent dat u meer geld kan opnemen dan u zelf op uw betaalrekening heeft. U kunt vaak tot een bepaald bedrag rood staan op uw betaalrekening. Bijvoorbeeld tot 1000 of 2500 euro. Iedere keer dat u gebruikmaakt van deze kredietmogelijkheid, betaalt u rente over het opgenomen bedrag. U betaalt bij toegestaan rood staan een lagere rente dan bij een ongeoorloofde roodstand.

Tip: Bij de meeste banken kunt u instellen dat u een e-mail of SMS krijgt als u (bijna) rood komt te staan.

Geschikt voor:

Het opvangen van een dure maand.

Voordelen

  • Gemak. U hoeft niet per keer een lening aan te vragen.
  • Kan voor kleine bedragen.

Nadelen

  • Hoge rente.
  • Verleiding om structureel rood te staan.

Kopen op afbetaling (via thuiswinkelorganisaties of webshops)

Sommige bedrijven bieden de mogelijkheid om de rekening voor een product in termijnen te betalen, met rente. Ook als het om lage bedragen gaat. Dit kan bij winkels, maar ook als u online bestelt, via zogenaamde thuiswinkelorganisaties.

Het is ook mogelijk om een soort doorlopend krediet te hebben bij thuiswinkelorganisaties. U mag dan tot een bepaalde limiet aankopen doen, bijvoorbeeld tot 1.000 euro. Als u een deel van de rekening heeft betaald, mag u weer nieuwe aankopen doen.

Geschikt voor:

Het aankopen van producten

Voordeel

  • Leningen voor kleine bedragen mogelijk.

Nadelen

  • U betaalt bij een thuiswinkelorganisatie vaak een hogere rente dan bij een lening van een bank.
  • Verleiding is groot om meer te kopen, of te blijven kopen.

Lees meer over de aankoop van een telefoontoestel op afbetaling.

Creditcards

Creditcards worden uitgegeven door bankinstellingen en creditcardorganisaties. Bijvoorbeeld MasterCard of Visa. Met een creditcard kunt u in veel winkels, hotels en restaurants betalen. Zowel in binnen- en buitenland. Ook op internet kunt u betalen met een creditcard. U kunt met een creditcard betalen tot een bepaalde limiet is bereikt. Met een creditcard koopt u op rekening.  Deze rekening wordt enkele weken later van uw betaalrekening afgeschreven. U stelt zo de betaling als het ware uit.

Geschikt voor:

  • Aankopen van producten

Voordelen

  • Op veel plaatsen geldig, ook in buitenland.
  • Vaak extra service, zoals verzekeringen.

Nadelen

  • Hoge rente. Soms bieden creditcardorganisaties de mogelijkheid de rekening in termijnen te betalen. Als u in termijnen betaalt, krijgt u te maken met een hoge rente.
  • In sommige gevallen moet u zelf de discipline hebben een creditcardschuld af te lossen.
  • U betaalt voor het bezit van de creditcard. Dit is meestal 20 tot 50 euro per jaar.
  • Verleiding om meer te kopen.

Klantenkaarten

Steeds meer winkels en bedrijven geven klantenkaarten of winkelpasjes uit. Met sommige daarvan kunt u ook op krediet kopen. Dit is dan vergelijkbaar met een creditcard. Met sommige klantenkaarten koopt u een artikel, waarvoor u later de rekening krijgt. Soms kunt u de rekening in termijnen betalen.

Geschikt voor:

  • Herhaalde aankopen bij dezelfde winkel
  • Kredietlimiet en hoge rente

Voordeel

  • Gemak.

Nadelen

  • Hoge rente.
  • Verleiding om te veel te kopen.

Leasen

Bij leasen betaalt u een aantal jaren een vast bedrag per week of per maand. Er zijn twee vormen van leasen: financiële leasing en private lease (operationele leasing).

1. Financiële leasing

Financiële leasing lijkt veel op huurkoop. Het is mogelijk voor bijvoorbeeld de aankoop van een keuken of parket. Meestal worden bepalingen over onderhoud en garantie in de leaseovereenkomst opgenomen. In veel gevallen kunt u aan het eind van de leaseperiode het product aankopen tegen een symbolisch bedrag. Pas als u het bedrag van de koopoptie hebt betaald, bent u eigenaar.

Geschikt voor:

  • Bij gebruik van een specifiek product

Voordelen

  • Vaak extra service, zoals onderhoud.
  • De rente die u bij financiële leasing betaalt, is aftrekbaar voor de belasting als u het product gebruikt voor verbetering van de eerste eigen woning.

Nadelen

  • Lening is gekoppeld aan specifiek product. U kunt niet van de lening af zonder het product te verwijderen (wat lastig is bij een keuken of parket).
  • Als u de aflossing niet meer kunt opbrengen, en u heeft nog geen 75 procent van uw schuld afbetaald, kan de leasemaatschappij het product opeisen.

2. Private lease

Deze vorm van leasen lijkt meer op huren. Na afloop van het contract bent u bij private lease geen eigenaar van het artikel. Auto’s worden bijvoorbeeld op deze manier aangeboden (lees meer over de aankoop van een auto).
U kunt het artikel na afloop wel kopen.

Geschikt voor:

  • Bij gebruik van een specifiek product.

Voordeel

  • Vaak extra service, zoals onderhoud

Nadelen

  • Lening is gekoppeld aan specifiek product. U kunt niet van lening af zonder product te verwijderen (wat lastig is bij een keuken of parket).
  • Mogelijk extra kosten als er iets in uw situatie verandert.

Lees ook: ‘Waar moet u op letten bij private lease‘  (AFM)

Lenen met onderpand

Bij lenen met onderpand leent u een bedrag met financiële of materiële bezittingen als onderpand.

1. Pandkrediet of terugkoop

Er zijn bedrijven waar u artikelen als elektrische apparaten of sieraden kunt verpanden. Het artikel wordt opgeslagen bij het bedrijf. In ruil daarvoor krijgt u een geldbedrag in handen. Wanneer u weer genoeg geld heeft, kunt u het artikel weer terugkopen. Tegen betaling van het geleende bedrag en een opslag. Deze bedrijven heten pandhuizen of lommerds. Haalt u het artikel niet binnen een bepaalde termijn op? Dan kan het pandhuis het artikel verkopen.

In Den Haag en Amsterdam zijn dit gemeentelijke instellingen. Bijvoorbeeld de Stadsbank of Bank van Lening. In overige plaatsen zijn ook commerciële bedrijven actief als pandhuis.

Geschikt voor:

Pandkrediet kan handig zijn als u een tijdelijk tekort heeft en het geld snel nodig heeft.

Voordeel

  • Bij een pandkrediet heeft u geen schuld. U hoeft geen rente te betalen en u wordt niet achtervolgd door schuldeisers. Het ergste wat kan gebeuren is dat u het artikel niet meer terug kunt kopen.

Nadeel

  • De kosten zijn behoorlijk hoog. De opslagkosten zijn veel hoger dan de rente van de meeste kredieten. De gemeentelijke pandhuizen rekenen het maximale rentepercentage van 14 procent op jaarbasis. Commerciële bedrijven zitten daar vaak ver boven.

Bij aanhoudende problemen niet doen

Heeft u aanhoudende geldproblemen? Dan is pandkrediet geen oplossing voor u. U zult waarschijnlijk niet voldoende geld bij elkaar krijgen om het artikel terug te kopen. Heeft u geld nodig en bent u niet aan het artikel gehecht? Dan kunt u het artikel ook verkopen. Dat kan bij het pandhuis, maar ook via andere kanalen. Bijvoorbeeld via Marktplaats. Vaak krijgt u daar dan meer voor dan bij verpanden.

2. Voorschot effecten

Bezit u effecten? Dan is het mogelijk om met die effecten als onderpand krediet te krijgen. Het maakt niet uit waaraan u het krediet besteedt. Vaak wordt een dergelijk krediet gebruikt om nieuwe effecten te kopen. Een andere manier om lening met onderpand te krijgen is een polis van de levensverzekering te belenen. Dit kan alleen als in de voorwaarden van de levensverzekering staat dat de polis te belenen is. Het krediet kunt u krijgen bij de verzekeraar van de levensverzekering. Het bedrag dat u zo kunt lenen is zo’n 90 tot 100 procent van de afkoopwaarde. U kunt het krediet opnemen tot uiterlijk de einddatum van de verzekering.

Voordeel

  • Vanwege het onderpand kan de rente lager zijn dan de rente op een doorlopend krediet of persoonlijke lening.

Nadeel

  • Het onderpand wordt minder waard als de koersen dalen. De bank kan u dan verzoeken het onderpand aan te vullen.

Flitskrediet

Via internet of sms is het mogelijk om snel een klein bedrag te lenen. Deze leningen moet u binnen een korte tijd terugbetalen. Bijvoorbeeld binnen twee weken. Deze lening wordt flitskrediet of minikrediet genoemd. Door de korte looptijd vielen deze leningen niet onder de bestaande wetgeving voor kredieten. Aanbieders maakten daar handig gebruik van door hoge kosten te rekenen. Dit noemden zij geen rente, maar behandelingskosten.

Inmiddels is in de wet vastgelegd dat een flitskrediet aan dezelfde voorwaarden moet voldoen als andere kredieten. Alle verplichte kosten bij het afsluiten, moeten in een rentepercentage worden omgerekend. Dit mag niet meer zijn dan 14 procent per jaar. De verstrekkers van flitskrediet hebben daarom hun aanbod aangepast. Ze opereren nu vanuit het buitenland en vragen nu (extra) geld voor bepaalde diensten, zoals:

  • een garantiestelling
  • een advies over verzekeringen
  • het snel overboeken van het geld

Deze diensten zijn in theorie misschien niet verplicht, maar in de praktijk waarschijnlijk wel noodzakelijk. In dat geval zijn dit soort leningen erg duur. Daarnaast rekenen de leningverstrekkers forse boetes wanneer u te laat terugbetaalt. Ook als u maar één dag te laat bent.

Geschikt voor:

  • Niets

Heeft u op korte termijn geld nodig? Denk dan goed na voordat u gebruik maakt van een dergelijk flitskrediet. Als het echt nodig is, is rood staan een minder dure optie. Zo kost 150 euro rood staan, tegen 14 procent gedurende 21 dagen, minder dan 1,50 euro. Dit is veel minder dan de 25 euro die sommige partijen vragen voor bijvoorbeeld een spoedboeking of een garantiestelling.

Contact

U kunt op verschillende manieren contact opnemen met het Nibud.

Ga verder

We willen graag een nieuwe keuken en hebben daarom destijds bij de notaris al gekozen voor een hogere hypotheek.”

— Chantal Galesloot uit den Bosch

Contact

U kunt op verschillende manieren contact opnemen met het Nibud.

Ga verder

Een telefoon kopen

Als u de kosten in termijnen via de telefoonrekening betaalt, is dat kopen op afbetaling.

lees meer › Artikel

Thema: lagere lasten

De dagelijkse uitgaven zijn kosten die u makkelijk kunt beïnvloeden, in tegenstelling tot uw vaste lasten.

lees meer › Thema

Hoeveel kan ik lenen?

Lenen: over risico's, rente, regelgeving en meer.

lees meer › Artikel

Wekelijks saldo en uitgaven checken

Zo houdt u grip op uw geld en u kunt ingrijpen als dat nodig is. Volg ons stappenplan.

lees meer › Stappenplan

Hoe financier ik een auto?

U kunt een auto leasen, ervoor sparen of geld lenen.

lees meer › Artikel

Soorten hypotheken

Wat zijn de verschillen tussen hypotheekvormen?

lees meer › Artikel

Verzekeringen: kies bewust

Met een goede passende verzekering bespaart u geld. Tips over het afsluiten en verlengen van verzekeringen.

lees meer › Artikel

Nibud Studentenonderzoek (2015)

1 op de 3 studenten aan hbo en wo leent maximaal 'omdat het kan'.

lees meer › Onderzoeksrapport

Een studieschuld bij DUO

Terugbetalen: wat zijn de regels en voorwaarden en wat kun je doen om de kosten te beperken?

lees meer › Artikel

Besparen op gas en elektriciteit

Door uw elektrische apparaten en uw verwarming slim te gebruiken, kunt u flink besparen op gas en elektriciteit.

lees meer › Artikel

Nibud BufferBerekenaar

Bereken met de BufferBerekenaar of u voldoende geld achter de hand heeft.

lees meer › Tool

Lenen en schulden bij DUO

Studiefinanciering: hoe zit het nu precies?

lees meer › Artikel