Kleedgeld: leren budgetteren

Ooit zullen uw kinderen financieel op eigen benen staan. Maar daar is oefening voor nodig. Kleedgeld kan daarbij helpen. Uw kinderen leren zo zelf met geld omgaan.

En u weet precies hoeveel u aan kleding voor uw kinderen kwijt bent. Welke afspraken maakt u met uw kind?

Aan de slag met kleedgeld

Kleine verschillen tussen leeftijden

Dit hangt onder andere af van hoeveel u aan kleding kunt of wilt uitgeven. En wat uw kind wel of niet van dit bedrag moet betalen. Concrete bedragen zijn daarom moeilijk te noemen.

Uit Nibud-gegevens blijkt dat alle kleding (dus van sokken, ondergoed tot een winterjas) vanaf 12 jaar en ouder 56 euro per maand kost. In de praktijk betalen kinderen meestal niet alle kleding van het kleedgeld (bijvoorbeeld geen sport- of badkleding).

  • De doorsnee scholier krijgt ongeveer 50 euro per maand aan kleedgeld. Uit Nibud-onderzoek (2016) blijkt dat er maar kleine verschillen zijn tussen leeftijden.

Op de middelbare school

Kinderen van 12 of 13 jaar voelen zich vaak al verantwoordelijk voor hun kledingbudget. Het is dus een mooie leeftijd om te starten met kleedgeld. Kleding is vooral voor pubers erg belangrijk. Ze zijn gemotiveerd om goed na te denken over hoe ze hun kleedgeld uitgeven. Ze oefenen zo met verschillende kanten van budgetteren:

  • Afstemmen van uitgaven op inkomsten
  • Maken van keuzes
  • Geld opzij leggen voor grotere aankopen

Duidelijkheid voor allebei

Zorg dat u vooraf goede afspraken over het kleedgeld maakt met uw kind:

  • Hoe geeft u het bedrag? Als u (een deel) van het kleedgeld op de bankrekening stort, leert uw kind daar ook mee omgaan.
  • Bepaal een vast tijdstip waarop u het kleedgeld geeft of overmaakt. Bijvoorbeeld eens per maand of eens per kwartaal. Een goed moment kan zijn als u de kinderbijslag ontvangt.
  • Spreek af wat uw kind van het kleedgeld moet kopen. Moet uw kind bijvoorbeeld ook zelf schoenen, ondergoed, sportkleding en reparaties betalen? En hoe zit het met nette kleding voor speciale gelegenheden?
  • Stel een termijn vast waarvoor u het bedrag afspreekt. Kijk bijvoorbeeld vlak voor de verjaardag van uw kind of u het bedrag kunt verhogen.
  • Houdt uzelf ook aan de afspraken. Geef steeds hetzelfde bedrag, op = op.
  • Vertel uw kind dat het regelmatig geld opzij moet leggen voor een duurdere aankoop, zoals een winterjas.
  • Onthoud dat kleedgeld geen middel is om te straffen. Het is een middel om verantwoord met geld te leren omgaan.

Het werkt vaak goed om de gemaakte afspraken op papier te zetten. Print bijvoorbeeld een mooi contract en onderteken het samen. Zet hierin tot wanneer het contract loopt, het bedrag, wanneer en hoe u betaalt en wat uw kind zelf moet betalen.

Het Nibud heeft een invulschema gemaakt om te downloaden: wat zijn de kosten en wie betaalt wat?

Zelf beslissen

Door zelf te beslissen, leren kinderen de waarde van geld kennen. Dat is belangrijk, want later moeten ze hun wensen ook kunnen afstemmen op hun portemonnee.

Zelf beslissen kan ook discussies thuis voorkomen over prijs en smaak…

In het begin moet u uw kinderen misschien nog een beetje helpen. Bijvoorbeeld door samen een overzicht te maken van wat nodig is en wat het ongeveer kost. Gebruik daarvoor bijvoorbeeld het invulschema invulschema kleedgeld (pdf)

Ook kunt u helpen bepalen wat een slim moment is om een bepaald kledingstuk aan te schaffen.

Aan afspraken houden

Bij kleedgeld is het belangrijk dat iedereen zich aan de regels houdt. Uw kind krijgt een vast bedrag en op is echt op. Je hier aan houden als ouder is niet altijd makkelijk. Onderstaande dilemma’s voor ouders laten dat zien.

  1. Kwijt… Stel: uw dochter heeft net haar kleedgeld uitgegeven. Ze laat per ongeluk de nieuwe aankopen in de bus staan. Een telefoontje naar gevonden voorwerpen levert niets op.

Wat doet u? Koopt u iets nieuws voor haar? Of is dit een leerzame ervaring om beter op haar spullen te letten?

  1. Verpest! Uw zoon doet de was. Heel lief, maar nu is het witte t-shirt van zijn zus niet meer wit. Ze eist schadevergoeding.

Laat u uw zoon een nieuw shirt betalen? Betaalt u het zelf? Of kan een ongelukje gebeuren en moet ze dat accepteren van familie?

  1. Beloning? Zijn vader belooft jullie zoon nieuwe sportschoenen als hij een 8 of hoger haalt voor zijn proefwerk wiskunde. Maar u had net meer kleedgeld afgesproken, zodat hij zelf sportspullen kan kopen.

Beloofd is beloofd? Of gaat het niet door, omdat het niet volgens de afspraak is?

  1. Buitenkans? Het kleedgeld van die maand is op. Uw dochter ziet ergens een geweldige broek, nu met korting. Als ze moet wachten op de nieuwe maand, is de aanbieding niet meer geldig.

Mag ze een voorschot? Zo ja, hoe hoog mag dat zijn en vanaf wanneer kan ze erom vragen? Of had ze moeten sparen?

  1. Net te kort! Uw zoon ziet een mooie trui die hij heel graag wil hebben. Zelf vindt u de trui ook leuk. Helaas komt hij net 2 euro te kort.

Legt u dit kleine bedrag bij? Of had hij moeten sparen?

  1. Nee hoor, ik heb niks nodig! Uw zoon van 16 wil zijn kleedgeld uitgeven aan een computerspel. En dat terwijl de gaten in zijn spijkerbroek zitten!

Is kleedgeld strikt voor kleding? Of is het zijn geld en laat u hem vrij?

Tip: Lees ook de dilemma’s van Nibud-medewerker Rita Zeelenberg in haar weblog Kleedgeld: dilemma’s voor ouders.

Van fouten leren

De eerste periode dat uw kind kleedgeld krijgt kan er best iets misgaan. Uw kind geeft bijvoorbeeld alles uit aan dure schoenen. Er is dan geen geld meer over om de versleten broek te vervangen. Die broek zal dan een tijdje langer meemoeten. U hoeft dan als ouder echt niet direct in te grijpen. Van zulke dingen leren kinderen juist met hun geld omgaan.

50

krijgen de meeste scholieren aan kleedgeld

Bron: Nibud Scholierenonderzoek 2016

‘Daar kom ik nooit mee uit!’

Kinderen hebben soms dure wensen. Het kan dus zo zijn dat ze niet alles kunnen betalen wat ze willen hebben. Eventueel kunnen ze zelf het kleedgeld aanvullen met een deel van het zakgeld of met een bijbaantje.

Het belangrijkste is dat kinderen leren uit te komen met een bepaald budget. Als volwassene moeten ze hun wensen later ook afstemmen op hun inkomsten. In de praktijk blijkt vaak dat kinderen heel inventief zijn. Met een beperkt budget kunnen ze heel wat van hun garderobe maken!

Tip: voor kinderen vanaf 12 jaar hebben we een speciale website: scholieren.nibud.nl

Tip: Lees alles over opvoeden en geldzaken in de Nibud-uitgave Gids voor financieel opvoeden:

Contact

U kunt op verschillende manieren contact opnemen met het Nibud.

Ga verder

Mijn dochter wilde altijd dat ik dure merkkleding voor haar kocht. Nu ze kleedgeld krijgt komt ze er misschien achter dat merkkleding niet altijd de beste keus is. ”

— Yvonne Bakker, Ritthem

Contact

U kunt op verschillende manieren contact opnemen met het Nibud.

Ga verder

Anderen lezen

11 juli 2018

Nibud benadrukt belang zomerpret voor alle kinderen

lees meer ›Nieuwsbericht
19 maart 2018

Studerende kinderen… wie gaat dat betalen?

lees meer ›Blog
16 maart 2018

De burgemeester is vandaag de juf

lees meer ›Blog

Minibook Zakgeld

Minibook Zakgeld

Een handleiding voor ouders met kinderen van 6 - 14 jaar (e-book).

bestel › Product

Week van het geld 2018: voor ouders

Wat u thuis als ouder kunt doen.... Immers, jong geleerd is oud gedaan!

lees meer › Special

Geldplan Studie (klein)kinderen

Bepaal welk bedrag u opzij wil en kan zetten, en zie wat het u oplevert.

lees meer › Tool
02 oktober 2017

Zakgeld: een jaarlijks bedrag

lees meer ›Blog

Geldafspraken met uw puber

Maak scholieren stap voor stap financieel verantwoordelijk met deze checklist.

lees meer › Checklist

Geldwijzer Middelbare scholieren 11-14 (pdf)

Geldwijzer Middelbare scholieren 11-14 (pdf)

Praktische tips voor ouders

bestel › Product

Financiële opvoeding & het financiële gedrag als volwassene (2016)

Invloed van ouders op het geldgedrag is zeer groot.

lees meer › Onderzoeksrapport

Voor boven de 18 en Tabbladenset

Voor boven de 18 en Tabbladenset

Een slimme start voor wie meerderjarig wordt!

bestel › Product

Kinderbijslag

De overheid betaalt mee aan de kosten die horen bij de opvoeding.

lees meer › Artikel