Financieel opvoeden

Kinderen die al op jonge leeftijd leren hoe ze met geld om moeten gaan, komen later minder vaak in de financiële problemen. Bereid uw kinderen dus goed voor op financiële zelfstandigheid.

Waarom financieel opvoeden?

Financiële opvoeding is uw kinderen leren met geld om te gaan. Dat betekent:

  • Met een beperkt, vast bedrag een bepaalde periode leren overbruggen
  • Wensen kunnen afstemmen op inkomsten
  • Keuzes maken tussen wat nodig is en wat je graag zou willen

Leren omgaan met geld betekent ook dat kinderen fouten mogen maken. Onverantwoorde keuzes op jonge leeftijd zijn juist leerzaam. Ze voorkomen vaak dat uw kind later in de financiële problemen raakt door een verkeerde keuze.

Onderdelen van financiële opvoeding

In een goede financiële opvoeding komen de volgende onderwerpen aan bod:

  • Sparen
  • Lenen
  • Zakgeld en kleedgeld
  • Omgaan met reclame en verleidingen

Tip: Geef het goede voorbeeld! Laat aan uw kinderen zien hoe u uw financiële wensen en mogelijkheden tegen elkaar afweegt. De kans is dan groter dat uw kinderen dat later ook kunnen.

Sparen

Het is belangrijk dat kinderen oefenen met sparen. Grote uitgaven moeten ze later ook plannen. U kunt uw kind leren om geld opzij te zetten voor onverwachte uitgaven, voor leuke of minder leuke dingen. Uw zoon of dochter zal hier later voordeel van hebben.

Een spaarpot is een goede manier om te starten. Kinderen vinden het leuk om te zien dat het bedrag groeit. Het motiveert om verder te sparen.

Lenen

Steeds meer jongeren vinden het normaal om te lenen. Uit het Nibud-Scholierenonderzoek (2016) blijkt dat 45 procent van alle scholieren wel eens geld leent. Meestal gaat het om kleine bedragen. Maar soms lenen jongeren ook voor een scooter of een vakantie. Ook hebben sommige scholieren schulden door hoge telefoonrekeningen.

Lenen is niet per definitie verkeerd. Een lening moet alleen binnen het budget passen. Later krijgen veel mensen te maken met lenen, bijvoorbeeld in de vorm van een studieschuld of een hypotheek. Het is dus belangrijk dat kinderen leren wat verantwoord lenen is. Dat betekent van tevoren nadenken hoe lang en hoeveel er afbetaald moet worden, en of dat kan binnen het budget. Maak dus samen duidelijke afspraken over het terugbetalen.

Als uw kind echter vaak geld wil lenen, raadt het Nibud aan om geen extra geld te geven. Uw kind moet ook leren dat op echt op is. Komt uw kind echt niet uit met zijn of haar geld? Ga dan eerst samen na waarom dat zo is.

Op Nibud.nl/scholieren kunnen jongeren leren een begroting te maken. U kunt dit ook samen met uw kind doen.

13 %

van tienplussers denkt dat geld onbeperkt uit de automaat komt

Bron: Nibud Kinderonderzoek 2013

Zakgeld en kleedgeld

Met zakgeld en kleedgeld leren uw kinderen goed omgaan met geld. U bereidt ze voor op financiële zelfstandigheid. Met een beperkt budget leren ze een bepaalde periode te overbruggen. Niet alles kan en ze moeten sparen voor grotere uitgaven.

Lees meer over richtbedragen en vuistregels rond zakgeld en kleedgeld.

Weerbaar tegen reclame

Kinderen hebben steeds meer te besteden. Het begint met een paar euro, maar een 15-jarige geeft al gauw 100 euro per maand uit. Kinderen laten zich daarbij gemakkelijk leiden door reclame. Fabrikanten stemmen hun reclame dus ook vaak af op kinderen.

Overal is reclame: op televisie, op internet, in social media, in online games, in tijdschriften en apps. Uw kind kan er dus niet omheen. Het is belangrijk dat kinderen de verschillende vormen van reclame leren herkennen en doorzien. Ze moeten hun geld uitgeven aan dingen die ze zélf leuk of belangrijk vinden. En het moet natuurlijk binnen hun budget passen.

Lees meer over kinderen, reclame en media op mediarakkers.nl.

Tip:
Al doet u nog zo uw best om uw kinderen goed met geld te leren omgaan, het kan gebeuren dat ze deze vaardigheid toepassen op een manier die u niet verwacht had. Dat overkomt de vader in dit filmpje!

Contact

U kunt op verschillende manieren contact opnemen met het Nibud.

Ga verder

Het kan heel lastig zijn om je kind eigen keuzes te laten maken. Je zou het immers alles wel willen geven. Voor mezelf is financiële opvoeding dus ook een leerproces.”

— Mw. van de Kamp, Utrecht

Contact

U kunt op verschillende manieren contact opnemen met het Nibud.

Ga verder

Anderen lezen

Geldplan Studie (klein)kinderen

Bepaal welk bedrag u opzij wil en kan zetten, en zie wat het u oplevert.

lees meer › Tool
02 oktober 2017

Zakgeld: een jaarlijks bedrag

lees meer ›Blog

Geldafspraken met uw puber

Maak scholieren stap voor stap financieel verantwoordelijk met deze checklist.

lees meer › Checklist

Geldwijzer Middelbare scholieren 11-14 (pdf)

Geldwijzer Middelbare scholieren 11-14 (pdf)

Praktische tips voor ouders

bestel › Product

Financiële opvoeding & het financiële gedrag als volwassene (2016)

Invloed van ouders op het geldgedrag is zeer groot.

lees meer › Onderzoeksrapport

Voor boven de 18 en Tabbladenset

Voor boven de 18 en Tabbladenset

Een slimme start voor wie meerderjarig wordt!

bestel › Product

Kinderbijslag

De overheid betaalt mee aan de kosten die horen bij de opvoeding.

lees meer › Artikel

Bijbaantjes

Scholieren en bijbaantjes: lees meer over afspraken, regels en inkomen.

lees meer › Artikel

Indexering alimentatie

Jaarlijks worden de alimentatiebedragen met een bepaald percentage aangepast, afhankelijk van de loonstijging.

lees meer › Artikel

Pleegvergoeding

Als pleegouder kunt in aanmerking komen voor een pleegvergoeding.

lees meer › Artikel

Schenken en erven

Als ouders kunt u geld schenken. Wat zijn de bedragen en de voorwaarden?

lees meer › Artikel

Hoeveel betaal ik de oppas?

Hoeveel u de oppas betaalt, hangt af van de tijden, de werkzaamheden en het soort oppas.

lees meer › Artikel