Je eerste baan, maak goede afspraken
Ben je afgestudeerd en op zoek naar werk? Dan ben je natuurlijk blij als je een mooie baan hebt gevonden! Maar voordat je begint aan je eerste werkdag, heb je eerst nog het arbeidsvoorwaardengesprek. Misschien klinkt het salaris dat wordt geboden je als muziek in de oren. Maar er zijn behalve je loon nog veel meer financiële afspraken die je maakt met je nieuwe werkgever.
Arbeidsvoorwaarden
In de arbeidsvoorwaarden staan al je rechten en plichten. Bij veel organisaties is dit in een cao (collectieve arbeidsovereenkomst) vastgelegd. Je vindt hier bijvoorbeeld op welk salaris, vergoedingen en regelingen je recht hebt, welke werktijden er zijn, wanneer je verlof mag opnemen, wat er gebeurt bij reorganisaties en of je recht heeft op scholing.
Bekijk deze arbeidsvoorwaarden, zodat je op de hoogte bent van wat er van je wordt verwacht en wat jij van je werkgever mag verwachten.
Pensioen
Ben je 25 jaar of ouder? Pensioen lijkt waarschijnlijk een ver-van-mijn-bed-show, maar toch is het nu al tijd om premie af te dragen. Is er een pensioenregeling? Is het nodig om zelf aanvullende maatregelen te treffen? Lees ook: is uw pensioen goed geregeld?.
Spaarloon en levensloopregeling
Als je in loondienst werkt, heb je de mogelijkheid een deel van je brutoloon belastingvrij te sparen. Je merkt het dus eigenlijk niet in je portemonnee. Het geld staat vier jaar vast, maar er zijn situaties waarin je het eerder op kunt nemen. De levensloopregeling biedt mogelijkheden om te sparen voor verlof. Dat kan bijvoorbeeld zorgverlof zijn, een sabbatical of ouderschapsverlof. Lees meer over de spaarloonregeling en de levensloopregeling.
Reiskostenvergoeding
Kun je een kilometervergoeding krijgen als je met de auto naar je werk komt? Hoeveel betaalt je werkgever mee aan de kosten die je maakt voor het openbaar vervoer? Sommige werkgevers betalen mee aan een nieuwe fiets. Informeer of er een vervoersplan is.
Onkostenvergoeding
Hoe zit het met telefoneren, lunchen, het volgen van een opleiding of thuis werken? Sommige werkgevers dragen bij in de kosten die je hiervoor maakt.
Verzekeringen
Vraag na of er een collectieve verzekering voor ziektekosten is waar je je bij aan kunt sluiten. Vaak krijg je dan korting op de premie.
Arbeidsongeschiktheid
Wie in loondienst is, is automatisch verzekerd tegen arbeidsongeschiktheid via de WIA (Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen). Bij gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid (minder dan 80%), krijg je ook een gedeeltelijke uitkering. De rest van de tijd wordt je verwacht nog te kunnen werken.
Denk je dat je inkomsten te laag zullen zijn om rond te komen als je (gedeeltelijk) arbeidsongeschikt raakt? Dan kun je je vrijwillig aanvullend verzekeren. Je krijgt dan meer geld dan je via de WIA verzekering alleen krijgt. Een aanvullende arbeidsongeschiktheidsverzekering kun je mogelijk (collectief) via de werkgever (bijvoorbeeld via het pensioenfonds) afsluiten of via een particuliere verzekeringsmaatschappij. De premies van zo’n verzekering kun je aftrekken van de belastingen in box 1.
Vakantie
Iedere werknemer heeft recht op vakantiedagen en vakantiegeld. Als je weet hoeveel dagen dat zijn en hoe het vakantiegeld wordt uitbetaald, kom je niet voor verrassingen te staan.
Vraag bedenktijd
Een hele lijst met onderwerpen waar je afspraken over kunt maken als je begint met een nieuwe baan. Elke werkgever biedt weer andere voorwaarden aan. Het is slim om het gesprek goed voorbereid in te gaan: wat wil je in ieder geval geregeld hebben en wat is niet duidelijk? Als je alle informatie hebt gekregen, is het normaal om het thuis allemaal nog eens goed door te nemen voordat je tekent.
Tips en informatie
- Bekijk je eerste loonstrookje goed. Heb je vragen of is er iets niet duidelijk, bespreek dit dan met de P&O-adviseur.
- Meer informatie over werk zoeken vind je in het boekje Voor boven de 18.
- Kijk ook eens op Wijzeringeldzaken.nl/werken. Het platform CentiQ, Wijzer in geldzaken is een initiatief van het ministerie van Financiën, waarin verschillende partners (waaronder het Nibud) samenwerken aan financiële consumentenvoorlichting.
